Цягам траўня трывае сумесны праект budzma.org i tut.by “Быць беларусам – што гэта значыць?”. Вядомыя ў сваіх сферах дзейнасці людзі расказваюць, што для іх значыць быць беларусам. Адказы падаюцца на мове арыгіналу. Сёння на пытанні анкеты “Быць беларусам – што гэта значыць?” адказвае Віталь Сіліцкі, дырэктар Беларускага інстытута стратэгічных даследаванняў, кандыдат паліталагічных навук
– Быць беларусам – што гэта значыць? Якое значэнне вы ўкладаеце ў слова беларус/беларуска?
– Жыць у Беларусі, размаўляць па-беларуску, дбаць пра Беларусь, любіць Беларусь.
– Якія ўнікальныя беларускія рысы характару і светагляду ўласцівыя беларусам?
– Ніякіх. Мы такія ж людзі як усе. Можа, беларусам уласціва якраз самазамілаванне ад сваёй «выключнай» працавітасці, гасціннасці, талерантнасці. Не вераць яны што немец можа гасцінна адчыніць дзверы, а казах – прыняць вас такім, якім вы ёсць. Але гэта ад слабага ведання свету.
– Назавіце тры/пяць асноўных падзеяў з гісторыі Беларусі, без ведання якіх – беларус не беларус.
– З «уявімай» гісторыі Беларусі:
1. Крэўская вунія
2. Выданне скарынаўскай бібліі
3. Стварэнне літоўскіх статутаў
4. Берасцейская і люблінская вуніі.
5. Патоп 1654-1667 гг.
З найноўшай гісторыі Беларусі:
1. Паўстанне 1863 года.
2. Выданне «Дудкі беларускай» Багушэвічам
3. Абвяшчэнне БНР
4. Рэпрэсіі 1930-х гг.
5. Другая сусветная вайна
6. Чарнобыль.
– Якія традыцыі павінен ведаць і захоўваць беларус?
– Тыя, якія ён здолее найперш адрадзіць. Традыцыі 8 сакавіка і 23 лютага добра было б «падладзіць» пад Дзень Маці і Дзень Айца як хрысціяне калісьці падладжваліся пад паганскія святы. А традыцыі ў кожнага народа аднолькавыя – шанаваць Божае нараджэнне і ўваскрашэнне, продкаў, сваю свабоду і незалежнасць.
– Беларус без ведання мовы ці беларус?
– Так, калі ён лічыць сябе беларусам, калі яму неабыякавы лёс Беларусі і яго суродзічаў. Для мяне размаўляць па-беларуску – прынцыпова, але я паважаю тых, каму не.
– Чым беларускім вы ганарыцеся?
– Нарачанскім хлебам і дранікамі, скарынаўскай бібліяй і літоўскімі статутамі, гандболам і гімнастыкай, БелАЗамі і СУ, Песнярамі і“Троіцай”, Крамбамбуляй і белавежскай, беларускім балетам і віленскім барока, Быкавым і Караткевічам, ARCHE i Нашай Нівай, карацей, ёсць чым.
– Што робіць нас беларусаў адметнымі сярод суседзяў?
– Своеасаблівыя афіцыйныя герб і сцяг
– Што робіць беларусаў адметнымі ва ўсім свеце?
– Дастаткова, каб яны самі ў свеце называліся беларусамі, а не from Russia.
– Як вы бачыце будучыню Беларусі?
– Светлай і прыўкраснай.
На фота: Віталь Сіліцкі, дырэктар Беларускага інстытута стратэгічных даследаванняў, кандыдат паліталагічных навук