-- Я гадаваўся ў звычайным постсавецкім асяродку. Да беларушчыны, калі так можна сказаць, спрычыняўся толькі летам, калі штогод прыяжджаў на вёску пад Чэрвенем і чуў там гаворку прабабулі (зрэшты, не выключаю, што прабабуля паходзіла аднекуль з Палесься). Памятаю, што яна заўсёды казала замест нармальнага рускага “у нас есть это” беларускае гаворкавае “у нас ё гэта”. Вось праз гэтае “ё” я і адчуў, што нешта тут ня так, што мова ў нас не “адна і тая ж”. Далей »

-- Вядома, я нічагуткі ня ведала пра гісторыю Беларусі. Проста калі ў 1991 годзе прынялі сьцяг і герб, калі абвясьцілі ўрачыстым голасам пра незалежнасьць, у мяне быццам аскепкі прачытанага і ўбачанага склаліся ў мазаіку. Нейкія сярэднявечныя намёкі з Багдановічавых вершаў, "Пагоня", старыя манахі, замкі. Карціна сталася цэльнай: краіна, гісторыя, культура, мова гэтай краіны. І я ў ёй. Далей »

— Я нарадзіўся і рос у наскрозь русіфікаваным Полацку. У нас была толькі адна шыльда на беларускай мове — “Лазьня”. Я маленькі не ведаў, што гэта такое. Гэта для мяне нават была не шыльда, а проста слова з мяккім знакам, якое было выкладзена з цэглы на тым будынку, куды мы з татам хадзілі кожную суботу. Але чалавек, калі нараджаецца на гэтай зямлі, калі жыве на ёй, атрымлівае проста ад нараджэння гэты ген беларускасці. Далей »

-- Беларусам я стаў у 21 год, калі прызваўся з Мінску, дзе нарадзіўся, у Савецкую Армію пасля тэхнікуму і пары месяцаў вячэрняга БПІ. 1972 год. Служыў у Грузіі, у Тбілісі. Быў звычайным савецкім чалавекам — часткай сям'і братэрскіх савецкіх народаў. Далей »

-- Я ў беларушчыну прыйшла не па сьвядомым выбары й не стыхійна, а насуперак. Насуперак усяму. Усё мусіла б быць наадварот. 1985-1986: Крэсты У клясе, гадоў у 13-14, мы пачалі кпіць з тых, хто на выходныя й канікулы езьдзіў у вёску ды прывозіў адтуль словы “калідор” і “пінжак”. Такія гаротнікі зваліся “крэсты”: па назьве вуліцы Крэсьцьянскай, якая вызначала мяжу горада і, адпаведна, адзьдзялала “гарадзкіх” ад “дзярэўні”. Далей »

-- У нас у школе лакальная ідэнтычнасць была дастаткова развітая: мы былі з Полацку-самага-старажытнага-гораду-Беларусі! У школьныя гады нацыянальнасць не была для мяне нечым такім, што як спадчына пераходзіць ад бацькоў да дзяцей. І тады, і цяпер у большай ступені мне здаецца гэта пытаннем уласнага выбару чалавека. Гэта як калі ўсталёўваеш праграму, выбіраеш опцыю – на якой мове ўсталяваць. Так і тут – ніхто і ніколі за цябе гэтага не вырашыць – вырашыш ты сам. Далей »

-- Падлеткам я адчуваў сябе большасьцю, статкам: слухай што ўсе, глядзеў што ўсе. Не знаходзіў агульнай мовы з мамай. Я быў праблемным падлеткам. Я разумеў, што гэта няправільна, што так не павінна быць. Я пачаў шукаць штосьці адрознае ад большасьці ва ўсіх сфэрах жыцьця. У беларускай мове мяне прывабіла пэўная элітарнасьць. Далей »

-- Дакумэнтальна-мастацкі праект "Як я стаў беларусам" -- гэта гісторыі людзей, якія "раптоўна" расплюшчылі вочы і ўсьвядомілі, што "беларус/ка" – гэта крыху болей, чым запіс у пасьведчаньні пра нараджэньне. Пакуль малая колькасьць дзяцей нарадзілася ў сем'ях, дзе бацькі ўсьведамляюць сябе беларусамі: ведаюць гісторыю, мову і культуру сваёй краіны. Большасьць прыходзіць да веды Беларусі самастойна. Далей »